Rozwód z orzeczeniem o winie może ciągnąć się przez wiele miesięcy, a czasem nawet lat. W tym czasie najczęściej cierpią dzieci – nie tylko z powodu napiętej atmosfery między rodzicami, ale również przez ograniczony kontakt z jednym z nich. Gdy jedno z rodziców utrudnia lub wręcz uniemożliwia kontakty, konieczne jest szybkie działanie prawne – złożenie wniosku o zabezpieczenie kontaktów z dzieckiem. To narzędzie może skutecznie przeciwdziałać izolacji dziecka i zapewnić mu kontakt z obojgiem rodziców, zanim jeszcze zapadnie wyrok rozwodowy.
Podstawa prawna – kiedy i na jakiej podstawie składać wniosek?
Zgodnie z art. 730 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, możliwe jest zabezpieczenie roszczenia także w toku postępowania rozwodowego – w tym kontaktów z dzieckiem. Wniosek o zabezpieczenie kontaktów można złożyć:
- razem z pozwem o rozwód – wówczas brak opłaty sądowej,
- w trakcie trwania postępowania – wtedy obowiązuje opłata w wysokości 40 zł.
To rozwiązanie przewidziane jest zwłaszcza na sytuacje, gdy jeden z rodziców odcina dziecko od drugiego, wykorzystując długotrwałość postępowania rozwodowego.
Co powinien zawierać skuteczny wniosek?
We wniosku należy precyzyjnie wskazać:
- miejsce, dni i godziny kontaktów,
- sposób przekazania i odbioru dziecka (kto i skąd ma je odebrać oraz odprowadzić),
- uzasadnienie wniosku – czyli opis stanu faktycznego: np. utrudnianie kontaktów przez drugiego rodzica, brak porozumienia, nieodbieranie telefonów, brak zgody na spotkania.
Warto pamiętać, że sam fakt braku kontaktów może nie wystarczyć – trzeba je dokładnie opisać i udokumentować (np. wiadomości SMS, nagrania rozmów, maile, notatki z interwencji policji, jeżeli miały miejsce).
Jak długo trwa rozpoznanie wniosku?
Sprawy o rozwód mogą trwać długo – średni czas oczekiwania na pierwszą rozprawę to nawet 3 miesiące. Tymczasem wniosek o zabezpieczenie kontaktów rozpatrywany jest znacznie szybciej:
- Zwykle w terminie do 30 dni,
- Często bez rozprawy – na posiedzeniu niejawnym, jeśli sąd uzna, że wymaga tego dobro dziecka i sprawa nie wymaga przesłuchania stron.
Dzięki temu rodzic może szybko uzyskać formalne orzeczenie zabezpieczające jego prawa do kontaktu z dzieckiem.
Co w przypadku nieprzestrzegania orzeczenia?
Zdarza się, że mimo postanowienia sądu jeden z rodziców nadal utrudnia kontakty. W takiej sytuacji można wystąpić do sądu o zagrożenie nakazaniem zapłaty określonej kwoty pieniężnej. Podstawę stanowi tu art. 59815 i następne Kodeksu postępowania cywilnego.
Zgodnie z orzecznictwem:
„Nieprzestrzeganie postanowień o kontaktach przez rodzica może skutkować orzeczeniem grzywny w wysokości proporcjonalnej do stopnia naruszenia uprawnień drugiego rodzica.” – post. Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia z dnia 12 grudnia 2022 r., sygn. akt III Nsm 1020/22
Ważne! Sankcja ta może zostać nałożona zarówno na rodzica utrudniającego kontakt, jak i na tego, który nie realizuje przyznanych mu spotkań – o ile działa wbrew interesowi dziecka.
Orzecznictwo i linia sądowa
W praktyce sądowej i orzeczniczej ukształtował się kierunek, który jednoznacznie podkreśla znaczenie kontaktu dziecka z obojgiem rodziców. Przykładowo:
- Wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z dnia 18.01.2011 r. w sprawie R.R. przeciwko Polsce (skarga nr 37685/07) – ETPC uznał, że brak efektywnych działań państwa w celu zapewnienia kontaktów rodzica z dzieckiem narusza art. 8 EKPC (prawo do poszanowania życia rodzinnego).
- Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 lutego 2017 r., sygn. akt III CZP 99/16 – wskazuje na konieczność wykładni przepisów w duchu dobra dziecka, nawet na etapie zabezpieczenia roszczeń.
Wnioski? Sądy coraz częściej uznają konieczność natychmiastowej ochrony prawa dziecka do kontaktów – nie tylko po wyroku, ale już w trakcie procesu rozwodowego.
Podsumowanie
Zabezpieczenie kontaktów z dzieckiem to jedno z najważniejszych działań, jakie może podjąć rodzic w trakcie rozwodu. Złożenie wniosku pozwala na szybkie uregulowanie kontaktów, ogranicza ryzyko manipulacji ze strony drugiego rodzica i zabezpiecza interes dziecka. Należy jednak zadbać o szczegółowość wniosku i odpowiednie uzasadnienie – tylko wtedy sąd będzie mógł sprawnie i skutecznie wydać postanowienie.
📌 Potrzebujesz pomocy prawnej? Skontaktuj się z nami
Drogi Czytelniku, przypominamy, że każda sprawa prawna może okazać się złożona i pełna niuansów, które bez wiedzy prawniczej łatwo przeoczyć. Przepisy są wieloznaczne, a ich interpretacja zależy często od okoliczności konkretnego przypadku. Dlatego przed podjęciem jakichkolwiek kroków prawnych warto skonsultować się z doświadczonym prawnikiem.
Skontaktuj się z nami już teraz. Przeanalizujemy Twoją sytuację i dokładnie sprawdzimy, jakie masz możliwości działania. Nasi eksperci z Kancelarii LEGA ARTIS pomogli już wielu klientom, którzy początkowo sądzili, że znajdują się w sytuacji bez wyjścia.
📞 579-636-527
📧 [email protected]
Nie czekaj – napisz lub zadzwoń już dziś. Pierwszy krok do rozwiązania problemu prawnego to rozmowa z prawnikiem, który naprawdę zna się na rzeczy.
Materiał przygotowany na podstawie aktualnego stanu prawnego i orzecznictwa. W przypadku wątpliwości zalecamy konsultację z prawnikiem.