W dzisiejszej serii bezpłatnych porad prawnych postaramy się Państwu przybliżyć instytucję umowy dożywocia. Z naszej publikacji dowiecie się Państwo między innymi: Czym jest umowa dożywocia? Czy umowa dożywocia zwalania z obowiązku płacenia zachowku?
Czym jest umowa dożywocia?
Umowa dożywocia może zapewnić spokojną starość osobom, które są właścicielami nieruchomości. W zamian za przekazanie do niej praw własności do nieruchomości osoby otrzymają gwarancję dożywotniej opieki.
Umowa dożywocia to rodzaj umowy cywilnoprawnej. Reguluje ją Kodeks Cywilny, a dokładniej mówiąc, art. 908-916. Na czym ona polega? Właściciel nieruchomości zobowiązuje się w niej do przeniesienia własności na nabywcę, w zamian jednak nabywca musi mu zagwarantować dożywotnie utrzymanie. W praktyce najczęściej oznacza to, że nabywca mieszka wraz z pierwotnym właścicielem i zapewnia mu środki niezbędne na utrzymanie.
W Kodeksie Cywilnym możemy ponadto przeczytać, że “jeżeli w zamian za przeniesienie własności nieruchomości nabywca zobowiązał się zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie (umowa o dożywocie), powinien on przyjąć zbywcę jako domownika, dostarczać mu wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnić mu odpowiednią pomoc i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawić mu własnym kosztem pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym”.
Warto w tym miejscu dodać również, że prawo dożywocia może zostać ustanowione na rzecz więcej niż jednej osoby, czyli na małżeństwa.
W wielu rodzinach częstym konfliktem staje się majątek, jaki zgromadzony został przez rodziców za życia. Często wolą rodziców jest również, aby całość zgromadzonego przez nich majątku trafiła w ręce konkretnej osoby. Niestety brak stosownej wiedzy prawnej zawsze powoduje zmartwienie, ze w przypadku sporządzenia testamentu istnieje instytucja zachowku co powoduje obarczenie spadkobiercy kosztami, jakie powstaną po śmierci testatorów. W wielu zamysłach pojawia się wówczas instytucja darowizny jednak i ta nie do końca rozwiązuje ten problem prawny.
Rozwiązaniem w takim przypadku staje się instytucja umowy dożywocia.
Umowa dożywocia – ile kosztuje sporządzenie umowy dożywocia u notariusza?
Umowa dożywocia musi zostać sporządzona u notariusza. W innym przypadku będzie nieważna. Takie rozwiązanie wiąże się jednak z opłatami. W dużej mierze zależą one od wartości nieruchomości i kształtują się następująco:
- powyżej 60.000 zł do 1.000.000 zł – 1.010 zł + 0,4% od nadwyżki powyżej 60.000 zł;
- powyżej 1.000.000 zł do 2.000.000 zł – 4.770 zł + 0,2% od nadwyżki powyżej 1.000.000 zł;
- powyżej 2.000.000 zł – 6.770 zł + 0,25% od nadwyżki powyżej 2.000.000 zł, nie więcej jednak niż 10.000 zł
Wymagane są także konkretne dokumenty do podpisania umowy dożywocia. W tym calu najlepiej skontaktować się z notariuszem umówić się na konsultację, na jakiej przedstawicie Państwo swój problem i założenia. Podczas konsultacji notariusz wskaże, jakie będą wymagane dokumentu do sporządzenia przez niego aktu notarialnego.
Umowa dożywocia a podatek
Umowa o dożywocie jest opodatkowana podatkiem od czynności cywilnoprawnych, co oznacza, że podatek wynosi 2% wartości rynkowej nieruchomości (Art. 1 ust. 1 Ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych). Podatek powinien zapłacić nabywca nieruchomości. Umowa ta nie przewiduje zwolnienia z podatku wobec osoby bliskiej dożywotnikowi jak w przypadku umowy darowizny.
Długi dożywotnika
W tym przypadku rodzaj umowy chroni nabywcę przed długami dożywotnika. Powoduje to, że nabywca nieruchomości w drodze dożywocia nie będzie spłacać długów dożywotnika, chyba że jest krewnym i po nim dziedzicz. Wówczas należy pamiętać o konieczności odrzucenia spadku aby długi, jakie posiadał dożywotnik nie przeszły z mocy prawa na dziedziczącego spadek. Na odrzucenie spadku masz 6 miesięcy od dnia powzięcia wiedzy o powołaniu do spadku.
Umowa dożywocia a podział majątku
O ile umowa dożywocia została zawarta w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej, o tyle wejdzie w skład majątku wspólnego małżonków. Jeśli zatem dojdzie do rozwodu i podziału majątku, to nieruchomość pozyskana w ramach umowy dożywocia także zostanie w tym podziale uwzględniona, ponieważ będzie stanowić własność obojga małżonków.
Czy możesz sprzedać mieszkanie z umową dożywocia?
Tak, możesz to zrobić, musisz jednak ujawnić takie prawo w ogłoszeniu o zbyciu nieruchomości. Nowi nabywcy powinni znać stan prawny nieruchomości, którą chcą kupić. W innym wypadku może to zostać potraktowane jako zatajenie informacji. Co ważne, dożywotnik może żądać zamiany prawa dożywocia na dożywotnią rentę. Jej wysokość musi odpowiadać wartości tego prawa.
📌 Potrzebujesz pomocy prawnej? Skontaktuj się z nami
Drogi Czytelniku, przypominamy, że każda sprawa prawna może okazać się złożona i pełna niuansów, które bez wiedzy prawniczej łatwo przeoczyć. Przepisy są wieloznaczne, a ich interpretacja zależy często od okoliczności konkretnego przypadku. Dlatego przed podjęciem jakichkolwiek kroków prawnych warto skonsultować się z doświadczonym prawnikiem.
Skontaktuj się z nami już teraz. Przeanalizujemy Twoją sytuację i dokładnie sprawdzimy, jakie masz możliwości działania. Nasi eksperci z Kancelarii LEGA ARTIS pomogli już wielu klientom, którzy początkowo sądzili, że znajdują się w sytuacji bez wyjścia.
📞 579-636-527
📧 [email protected]
Nie czekaj – napisz lub zadzwoń już dziś. Pierwszy krok do rozwiązania problemu prawnego to rozmowa z prawnikiem, który naprawdę zna się na rzeczy.
Materiał przygotowany przez Kancelarię Prawną LEGA ARTIS na podstawie aktualnego stanu prawnego i orzecznictwa. W przypadku wątpliwości zalecamy konsultację z prawnikiem.