Od 7 stycznia 2026 r. mają obowiązywać kolejne zmiany w podatku od spadków i darowizn. Z przekazanego materiału wynika, że ustawodawca wprowadza dwa praktyczne rozwiązania, które mogą realnie ograniczyć liczbę sporów z urzędem skarbowym: możliwość przywrócenia terminu na zgłoszenie nabycia w najbliższej rodzinie (w określonych sytuacjach) oraz jednolite ustalenie momentu powstania obowiązku podatkowego przy spadkobraniu.
Poniżej omawiam te zmiany w języku użytecznym dla osób, które dziedziczą po bliskich albo otrzymują darowiznę w rodzinie i chcą zachować zwolnienie podatkowe.
Uwaga redakcyjna: materiał został opracowany wyłącznie na podstawie tekstu przekazanego w wiadomości. W praktyce, przed złożeniem pisma do urzędu skarbowego, prawnik powinien zweryfikować brzmienie przepisu w Dzienniku Ustaw i treść uzasadnienia nowelizacji.
Co dokładnie ma się zmienić od 7 stycznia 2026
Z cytowanego opisu wynika, że zmiany dotyczą przede wszystkim:
- wydłużenia w pewnych sytuacjach terminu na skorzystanie ze zwolnienia z podatku (w przypadku nabycia majątku od najbliższych członków rodziny), jeżeli podatnik spóźnił się „bez swojej winy” i złoży wniosek;
- określenia jednolitego momentu powstania obowiązku podatkowego przy spadkobraniu — dopiero po formalnym potwierdzeniu nabycia spadku przez sąd lub notariusza.
W samym tekście wskazano:
„7 stycznia 2026 r. zaczynają obowiązywać kolejne zmiany w podatku od spadków i darowizn. Nowe przepisy wydłużają w pewnych sytuacjach termin na skorzystanie ze zwolnienia z podatku od darowizn oraz określają dokładnie moment powstania obowiązku podatkowego przy spadkobraniu.”
1) Najbliższa rodzina więcej czasu na zgłoszenie i zachowanie zwolnienia
Dotychczas w praktyce najwięcej problemów powstawało wtedy, gdy osoba dziedzicząca lub obdarowana z tzw. najbliższej grupy (rodzina) spóźniała się ze zgłoszeniem nabycia do urzędu skarbowego. Samo spóźnienie bywało traktowane „zero-jedynkowo” i kończyło się utratą zwolnienia.
Z przekazanego materiału wynika, że od 7 stycznia 2026 r. ma działać mechanizm ochronny: przywrócenie terminu, o ile podatnik uprawdopodobni brak swojej winy i złoży wniosek.
Wprost podano:
„…podatnicy w razie niezłożenia do urzędu skarbowego w terminie zgłoszenia nabycia majątku od członków najbliższej rodziny – jeśli uprawdopodobnią, że przekroczenie terminu nastąpiło bez ich winy, np. w wyniku choroby, będą mogli mieć przywrócony termin na takie zgłoszenie i zachowają zwolnienie z podatku, pod warunkiem, że złożą stosowny wniosek w tej sprawie.”
Co to oznacza w praktyce
- Jeżeli nabycie (darowizna/spadek) jest w rodzinie i powinno korzystać ze zwolnienia, ale termin na zgłoszenie został przekroczony, pojawia się szansa na uratowanie zwolnienia.
- Kluczowe są dwa elementy: uprawdopodobnienie (czyli wykazanie wiarygodnego powodu, bez konieczności prowadzenia „procesu dowodowego” jak w sądzie, ale nadal rzeczowo i dokumentami) oraz wniosek o przywrócenie terminu.
Jakie okoliczności mogą mieć znaczenie
W tekście pojawia się przykład:
- „np. w wyniku choroby”.
Z doświadczeń sporów podatkowych wynika, że sensownym podejściem jest dołączenie dokumentów wskazujących na przeszkodę obiektywną (hospitalizacja, ciężkie leczenie, zdarzenie losowe). Samo ogólne powołanie się na trudną sytuację zwykle nie wystarcza — urząd skarbowy oczekuje konkretu.
2) Spadek obowiązek podatkowy dopiero po sądzie lub notariuszu
Druga zmiana jest równie praktyczna: ma „ustawić” w sposób jednolity moment, w którym powstaje obowiązek podatkowy przy spadkobraniu.
W materiale czytamy:
„Znowelizowane przepisy określają też w sposób jednolity moment powstania obowiązku podatkowego przy spadkobraniu – powstanie on dopiero z chwilą formalnego potwierdzenia nabycia spadku przez sąd lub notariusza. Podatnicy zyskają dzięki temu więcej czasu na złożenie zeznania podatkowego.”
Dlaczego to ważne
W wielu rodzinach formalności spadkowe ciągną się miesiącami:
- oczekiwanie na termin w sądzie,
- kompletowanie dokumentów,
- spory co do kręgu spadkobierców,
- wybór między sądem a notariuszem.
Jeżeli moment podatkowy jest „zakotwiczony” dopiero w formalnym potwierdzeniu (postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku albo akt poświadczenia dziedziczenia), podatnik zyskuje większą przewidywalność i mniejsze ryzyko, że urząd będzie liczył terminy „od zdarzenia”, którego zainteresowany nie mógł jeszcze udokumentować.
Kogo obejmą przepisy przejściowe sprawy z 2025 r.
W przekazanym materiale opisano również, że zmiany nie obejmą automatycznie wszystkich starych przypadków. Zastosowanie ma zależeć od daty nabycia i od tego, czy dotychczasowy termin już upłynął.
Wprost:
„…o przywrócenie terminu na złożenie zgłoszenia będzie można wnioskować, jeśli nabycie nastąpiło od 7 stycznia 2026 r. albo jeśli 6-miesięczny termin na zgłoszenie nabytego majątku nie upłynął do tego dnia.”
W praktyce oznacza to, że w części sytuacji z 2025 r. (tam gdzie 6-miesięczny termin jeszcze „biegnie” i nie skończył się do 7 stycznia 2026 r.) podatnik również może skorzystać z nowego mechanizmu.
Co powinien zrobić podatnik lista działań krok po kroku
- Ustal, czy nabycie jest od osoby z najbliższej rodziny i czy w grę wchodzi zwolnienie podatkowe.
- Sprawdź terminy: czy doszło do spóźnienia, a jeżeli tak — o ile i z jakiej przyczyny.
- Jeżeli termin został przekroczony: przygotuj wniosek o przywrócenie terminu i opisz, dlaczego spóźnienie nastąpiło bez Twojej winy.
- Dołącz dokumenty uprawdopodobniające przyczynę (np. dokumentacja medyczna, potwierdzenia zdarzeń losowych, korespondencja).
- W sprawach spadkowych: zadbaj o formalny dokument (sąd/notariusz), bo — jak wynika z tekstu — od niego ma się liczyć moment obowiązku podatkowego.
- Jeżeli sytuacja jest złożona (spory rodzinne, kilku spadkobierców, majątek „rozproszony”): rozważ wsparcie prawnika przy kompletowaniu argumentacji i dokumentów.
Najczęstsze błędy, które kończą się podatkiem
- traktowanie terminu jako „umownego” i liczenie, że urząd „przymknie oko”,
- złożenie zgłoszenia bez równoległego wniosku o przywrócenie terminu (jeżeli termin już minął),
- powołanie się na chorobę lub inne przeszkody bez żadnego dokumentu,
- zwlekanie z formalnym potwierdzeniem nabycia spadku (sąd/notariusz) i odkładanie całej sprawy „na później”.
Podsumowanie
Od 7 stycznia 2026 r. — zgodnie z przekazanym materiałem — podatnicy mają uzyskać dwa narzędzia, które w praktyce powinny ograniczyć liczbę „pułapek terminowych”: możliwość przywrócenia terminu na zgłoszenie nabycia w rodzinie przy braku winy oraz jasny moment powstania obowiązku podatkowego przy spadkobraniu dopiero po potwierdzeniu przez sąd lub notariusza. W sprawach spadkowych i darowizn w rodzinie to właśnie terminy są najczęstszym źródłem problemów — dlatego warto działać szybko, dokumentować okoliczności i składać pisma w sposób kompletny.
📌 Potrzebujesz pomocy prawnej? Skontaktuj się z nami
Drogi Czytelniku, przypominamy, że każda sprawa prawna może okazać się złożona i pełna niuansów, które bez wiedzy prawniczej łatwo przeoczyć. Przepisy są wieloznaczne, a ich interpretacja zależy często od okoliczności konkretnego przypadku. Dlatego przed podjęciem jakichkolwiek kroków prawnych warto skonsultować się z doświadczonym prawnikiem.
Skontaktuj się z nami już teraz. Przeanalizujemy Twoją sytuację i dokładnie sprawdzimy, jakie masz możliwości działania. Nasi eksperci z Kancelarii LEGA ARTIS pomogli już wielu klientom, którzy początkowo sądzili, że znajdują się w sytuacji bez wyjścia.
📞 579-636-527
📧 [email protected]
Nie czekaj – napisz lub zadzwoń już dziś. Pierwszy krok do rozwiązania problemu prawnego to rozmowa z prawnikiem, który naprawdę zna się na rzeczy.

