Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 maja 2025 r. rzuca nowe światło na kwestię zawieszenia działalności gospodarczej przez przedsiębiorców.
Orzeczenie to ma fundamentalne znaczenie dla tysięcy polskich firm, które w okresie tzw. „pandemii COVID-19” próbowały skorzystać z możliwości czasowego wstrzymania prowadzenia biznesu w nadziei na uzyskanie ulg w opłacaniu składek ZUS.
Kiedy zawieszenie nie jest pozorne
Przedmiotem rozstrzygnięcia NSA była sprawa przedsiębiorcy, który w marcu 2020 r. podjął decyzję o zawieszeniu działalności gospodarczej. Przedsiębiorca zgłosił zawieszenie swojej firmy 15 marca 2020 r., jednak już 1 kwietnia 2020 r. zdecydował się wznowić aktywność biznesową. Oznaczało to, że faktyczny okres nieaktywności wynosił jedynie 16 dni, co okazało się kluczowe dla przebiegu sprawy.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił przedsiębiorcy zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za maj 2020 r., argumentując decyzję tym, że zgłoszone zawieszenie nie spełniało ustawowych wymogów. ZUS stał na stanowisku, że przepisy prawa wyraźnie określają minimalne ramy czasowe dla skutecznego zawieszenia działalności gospodarczej.
NSA precyzuje zasady zawieszania biznesu
Wojewódzki Sąd Administracyjny początkowo stanął po stronie przedsiębiorcy, uchylając decyzję ZUS. Jednak Naczelny Sąd Administracyjny, rozpatrując skargę kasacyjną złożoną przez Zakład, przedstawił odmienną interpretację przepisów prawnych.
Kluczowym przepisem w sprawie okazał się art. 23 ust. 1 prawa przedsiębiorców. Stanowi on, że przedsiębiorca wpisany do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej na czas nieokreślony albo określony, nie krótszy jednak niż 30 dni. To właśnie sformułowanie „nie krótszy jednak niż 30 dni” stało się przedmiotem szczegółowej analizy prawnej.
NSA w orzeczeniu podkreślił, że ustawodawca świadomie ustanowił warunki, których spełnienie jest konieczne do skorzystania z instytucji zawieszenia działalności gospodarczej. Jednym z najważniejszych warunków jest właśnie okres zawieszenia, który został przez prawodawcę ściśle określony.
Ważne! Minimalna granica 30 dni nie jest przypadkowa – ma ona zapewnić, że zawieszenie działalności ma charakter rzeczywisty, a nie pozorny.
Konsekwencje prawne krótkiej przerwy
Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu jednoznacznie stwierdził, że skutki zawieszenia działalności gospodarczej następują dopiero po upływie minimalnego okresu przewidzianego przez ustawę, czyli po upływie 30 dni.
Ważne! W konsekwencji niewykonywanie przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej przez okres krótszy niż 30 dni nie jest kwalifikowane przez ustawodawcę jako zawieszenie jej wykonywania w rozumieniu prawa.
Ta interpretacja ma daleko idące konsekwencje praktyczne. Oznacza bowiem, że przedsiębiorcy, którzy w dobrej wierze zgłaszali zawieszenie działalności w okresie pandemii COVID-19 na okres krótszy niż miesiąc, nie mogą liczyć na korzyści prawne wynikające z tego zawieszenia. W szczególności nie mogą oczekiwać zwolnienia z opłacania składek na ubezpieczenia społeczne za okresy, w których formalnie działalność była zawieszona, ale zawieszenie to trwało krócej niż 30 dni.
Przypominamy, że nasza kancelaria oferuje profesjonalną obsługę i doradztwo prawne świadczone na rzecz przedsiębiorców. Oferujemy pomoc prawną w pełnym zakresie już dla osób planujących rozpoczęcie swojej działalności.
Świadczone przez nas kompleksowe usługi doradcze są odpowiedzią na indywidualne potrzeby klientów. Doradzamy w zakresie wyboru formy prawnej dla planowanej działalności, dopełnimy wszelkich formalności polegających na jej zarejestrowaniu w odpowiednich instytucjach, a następnie będziemy dokonywać bieżącej obsługi prawnej w trakcie jej działania.
Nasza oferta to pomoce prawna w zakresie wszelkich problemów prawnych, z jakimi mogą się Państwo spotkać jako przedsiębiorcy w swojej działalności. Świadczone przez nas kompleksowe usługi oraz porady prawne w zakresie prawa handlowego, prawa cywilnego, prawa pracy, prawa gospodarczego pomogą Państwu w prowadzeniu działalności, oszczędzając czas i pieniądze naszych klientów.
Forma współpracy:
- Indywidualne zlecenia jednorazowe
- Doraźna obsługa prawna
- Stała obsługa prawna na podstawie umowy zlecenia
- porady prawne
- sporządzanie pism procesowych
- pozwy
- odpowiedzi na pozwy
- sprzeciwy od nakazów zapłaty i wyroków nakazowych
- apelacje
- wnioski
- doradztwo, zakładanie i funkcjonowanie działalności gospodarczej
- rejestrowanie spółek w KRS
- pozwy
- doradztwo w zakresie obrotu nieruchomościami (pełen zakres usług: nabywanie, najem, włącznie ze sporządzaniem umów: przedwstępnej i właściwej oraz umówienie notariusza)
- zastępstwo procesowe w sprawach gospodarczych i cywilnych (dotyczy przedsiębiorców objętych stałą obsługą prawną)
- umowy deweloperskie – przygotowanie umów związanych z działalnością deweloperską dla deweloperów
- redakcja i opiniowanie kontraktów, wniosków i pism procesowych
- przygotowanie umów oraz ich wzorów
- negocjowanie umów i kontraktów z kontrahentami, pomoc prawna dla Klienta w trakcie negocjacji
- porady związane z prawem pracy: tworzenie umów o pracę, wypowiedzeń, regulaminów
- przygotowanie porad prawnych, uwzględniających doktrynę oraz najnowsze orzecznictwo
Potrzebujesz pomocy prawnej a może stałej obsługi dla twojej firmy? Napisz do nas lub zadzwoń już teraz.
579-636-527
Podstawa prawna: Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 maja 2025 r., sygn. akt I GSK 156/22