W powszechnym przekonaniu pracownik przebywający na zwolnieniu lekarskim jest nietykalny. Tymczasem rzeczywistość prawna jest bardziej złożona. Choć choroba może być usprawiedliwioną przyczyną nieobecności, nie zawsze chroni przed rozwiązaniem stosunku pracy. W niniejszym artykule analizujemy, kiedy pracodawca ma prawo zakończyć zatrudnienie z powodu długotrwałej choroby – nawet jeśli pracownik nie zawinił.
Art. 53 Kodeksu pracy – podstawa prawna rozwiązania umowy bez wypowiedzenia
Zgodnie z art. 53 § 1 Kodeksu pracy, pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia, jeżeli niezdolność do pracy trwa:
- ponad 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony krócej niż 6 miesięcy,
- dłużej niż okres pobierania wynagrodzenia, zasiłku chorobowego oraz świadczenia rehabilitacyjnego przez pierwsze 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony co najmniej 6 miesięcy lub choroba wynika z wypadku przy pracy albo choroby zawodowej.
Przepis ten zawiera również wyjątki – nie można rozwiązać umowy, jeśli pracownik sprawuje opiekę nad dzieckiem lub przebywa w odosobnieniu z powodu choroby zakaźnej, o ile pobiera z tego tytułu świadczenia. Co istotne, rozwiązanie umowy nie może nastąpić po powrocie pracownika do pracy.
Obowiązek ponownego zatrudnienia
Jeśli pracownik zgłosi gotowość do pracy w ciągu 6 miesięcy od rozwiązania umowy z przyczyn określonych w art. 53, pracodawca powinien – w miarę możliwości – ponownie go zatrudnić. To wyraz równowagi między interesem pracownika a interesem zakładu pracy.
Długotrwała choroba jako przyczyna wypowiedzenia umowy
Nie tylko art. 53 KP umożliwia zakończenie stosunku pracy. Długotrwała choroba może być również uzasadnioną przyczyną wypowiedzenia umowy – nawet jeśli pracownik formalnie nie zawinił. Sąd Najwyższy w wyroku z 21 stycznia 2016 r. (sygn. III PK 54/15) uznał, że długotrwała nieobecność osoby na stanowisku kierowniczym, powodująca dezorganizację pracy, może stanowić podstawę wypowiedzenia.
W uzasadnieniu wskazano, że:
„Długotrwała (porównywalna z okresem wskazanym w art. 53 Kodeksu pracy) choroba pracownika samodzielnie stanowi zatem usprawiedliwioną przyczynę wypowiedzenia, gdyż zawsze powoduje niekorzystne skutki dla pracodawcy.”
Powtarzające się nieobecności – negatywne skutki dla pracodawcy
Sąd Najwyższy wielokrotnie podkreślał, że częste i długotrwałe nieobecności – nawet usprawiedliwione – mogą uzasadniać wypowiedzenie umowy. Organizowanie zastępstw, ponoszenie dodatkowych kosztów, a także zakłócenie funkcjonowania zespołu to realne konsekwencje dla pracodawcy.
W przypadku pracowników na stanowiskach kierowniczych, zastępstwo wymaga osób o wysokich kwalifikacjach, co dodatkowo komplikuje sytuację. Interes zakładu pracy musi być rozpatrywany w kontekście celu stosunku pracy – czyli świadczenia pracy w zamian za wynagrodzenie.
Podsumowanie – kiedy pracodawca może zwolnić pracownika z powodu choroby
Rozwiązanie umowy o pracę z powodu długotrwałej choroby jest możliwe, jeśli:
- spełnione są przesłanki z art. 53 KP,
- choroba powoduje dezorganizację pracy,
- nieobecności są częste i długotrwałe, uniemożliwiające realizację celu stosunku pracy.
Wypowiedzenie musi być uzasadnione rzeczywistymi przyczynami, które mogą leżeć po stronie pracownika, pracodawcy lub obu stron. Nawet niezawiniona choroba może stanowić podstawę do zakończenia zatrudnienia, jeśli wpływa negatywnie na funkcjonowanie zakładu pracy.
📌 Potrzebujesz pomocy prawnej? Skontaktuj się z nami
Drogi Czytelniku, przypominamy, że każda sprawa prawna może okazać się złożona i pełna niuansów, które bez wiedzy prawniczej łatwo przeoczyć. Przepisy są wieloznaczne, a ich interpretacja zależy często od okoliczności konkretnego przypadku. Dlatego przed podjęciem jakichkolwiek kroków prawnych warto skonsultować się z doświadczonym prawnikiem.
Skontaktuj się z nami już teraz. Przeanalizujemy Twoją sytuację i dokładnie sprawdzimy, jakie masz możliwości działania. Nasi eksperci z Kancelarii LEGA ARTIS pomogli już wielu klientom, którzy początkowo sądzili, że znajdują się w sytuacji bez wyjścia.
📞 579-636-527
📧 [email protected]
Nie czekaj – napisz lub zadzwoń już dziś. Pierwszy krok do rozwiązania problemu prawnego to rozmowa z prawnikiem, który naprawdę zna się na rzeczy.
Materiał przygotowany na podstawie aktualnego stanu prawnego i orzecznictwa. W przypadku wątpliwości zalecamy konsultację z prawnikiem.